آئین دادرسی مدنی

حکم دادگاه چه آثاری دارد؟

آثار حکم دادگاه – در این مطلب از سایت حقوق گستر به بررسی موضوع آثار حکم دادگاه پرداخته شده است. حکم اثر نسبی دارد بدین معنا که علی قاعده تنها نسبت به محکوم علیه و یا قائم مقام او قابل اجرا می باشد. اما در عین حال حکم دادگاه به عنوان دلیل حتی علیه اشخاصی غیر از محکوم علیه و قائم مقام او قابل استناد است ضمن اینکه در مواردی حکم حتی علیه شخص ثالث نیز قابل اجرا می باشد. در هر حال حکم افزون بر توان اجرایی آن که البته علی الاصول ویژه ی احکام قطعی است دارای آثاری است که عبارتند از: توان اثباتی، فراغ دادرسی، اعتبار امر قضاوت شده و قابلیت شکایت آن که در زیر بررسی می شود.

الف – توان اثباتی

حکم دادگاه مانند ساری اعمال دادگاه باتوجه به اینکه سندی است که علی اصول توسط مامور رسمی (قاضی) در حدود صلاحیت او و با توجه به مقررات قانونی تنظیم شده مشمول ضابطه ی مقرر در ماده 1287 ق. م. بوده و بنابراین سند رسمی شمرده می شود و مانند هر سند رسمی  دیگر ، در قاضی اطمینان ایجاد می کند که مفاد آن صحیح است.

ب – فراغ دادرسی

بیشتر بخوانید

در ماده 155 قانون قدیم آیین دادرسی مدنی آمده بود که ((دادگاه پس از امضای رای حق تغییر آن را ندارد)). و بنابراین دادگاه با صدور رای از رسیدگی فارغ می شود. در قانون جدید این امر صریحا پیش بینی نشده است؛ در عین حال با توجه به اینکه تغییر حکم دادگاه توسط خود دادگاه صادر کننده حکم به موجب ماده 8 ق.ج. تنها در مواردی مجاز اعلام شده که در قانون پیش بینی شده باشد می توان گفت که نص مزبور دلالت بر قاعده فراغ دادرسی است.

پ – اعتبار امر قضاوت شده

اعتبار امر قضاوت شده یکی از مهم ترین آثار حکم است. اعتبار امر قضاوت شده یکی از ویژگی های اصلی و استثنایی حکم است که هیچ سند صادره از مقام اداری ندارد. قاعده امر قضاوت شده که در بنده 6 ماده 84 قانون جدید آمده است اقامه دوباره دعوا را پس از صدور حکم و قطعیت آن ممنوع می نماید.

ت – قابلیت شکایت

از آثار دیگر حکم و نیز قرار های قاطع این است که می تواند در معرض شکایت متناسب قرار گیرد. شکایت از آرا به پنج طریق ممکن است مطرح شود: واخواهی، تجدیدنظر، فرجام، اعاده دادرسی و اعتراض شخص ثالث؛ اما این امر بدین معنا نیست که نسبت به تمام آرا هر پنج طریق مزبور قابل اعمال باشد.

ث – غیر قابل ابطال بودن

دعوای بطلان هر سندی از جمله اسناد رسمی علی القاعده قابل طرح و رسیدگی در دادگاه است اما نمی توان دعوایی به خواسته بطلان رای دادگاه اقامه نمود، بلکه متضرر از رای دادگاه برای ابطال آن راهی جز طرح شکایت متناسب (واخواهی، تجدیدنظر و …) نسبت به آن ندارد، البته در صورتی که چنین شکایتی پیش بینی شده و مدت آن پایان نیافته باشد. قاعده غیرقابل ابطال بودن شامل اکام و نیز قرارها می شود.

نویسنده
احسان نصوحی
منبع
سایت حقوق گستر

بیشتر بخوانید

4 دیدگاه

  1. با سلام . بنده میخاستم برای وکالت اماده بشم اما تو هر سایت یه منبع معرفی کردن خواستم تو هر درس منابع رو بگین که از کدوم اساتید و چه کتابهایی رو بخونم ممنون میشم

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دکمه بازگشت به بالا